Gezondheidseffecten van chroom

Mensen kunnen op een aantal manieren blootgesteld worden aan chroom: door ademen, eten, drinken en door huidcontact met chroom of chroommengsels. Het  chroomgehalte in de lucht en het water is laag. In het drinkwater is het chroomgehalte doorgaans laag, maar besmet putwater kan het gevaarlijke  chroom(IV); hexavalent chroom bevatten. Meestal is het zo dat mensen die chroom(III) binnen krijgen, dit via het voedsel binnekrijgen, omdat chroom(III) van nature in veel groenten, fruit, gisten en granen voorkomt. Verschillende methoden van voedselbereiding en voedselopslag kunnen het gehalte chroom in het voedsel veranderen. Wanneer men voedsel opslaat in stalen tanks of blikken, kan de chroomconcentratie stijgen.
Chroom(III) is een essentiele voedingsstof voor mensen en een tekort aan chroom kan hartkwalen, de verstoring van de stofwisseling en diabetes veroorzaken. Maar de opname van teveel chroom(III) kan ook gezondheidsproblemen veroorzaken, zoals huiduitslag.
Chroom(VI) is een gevaar voor de menselijke geozndheid, vooral voor mensen die in de staal- en textielindustrie werkzaam zijn. Ook mensen die roken hebben een grotere kans om blootsgesteld te worden aan chroom.
Chroom(VI) staat erom bekend dat het bepaalde gezondheidsproblemen veroorzaakt. Wanneer het een onderdeel is van leerproducten, kan het allergische reacties veroorzaken, zoals huiduitslag. Het inademen van chroom(VI) kan neusirritaties en neusbloedingen veroorzaken.
Andere gezondheidsproblemen die door chroom(VI) veroorzaakt worden, zijn:
-Huiduitslag
- Maag die van streek is, maagzweren
- Ademhalingsproblemen
- Verzwakt immuunsysteem
- Nier- en leverschade
- Verandering van genetisch materiaal
- Longkanker
- Dood

De gezondheidsrisico's als gevolg van blootstelling aan chroom zijn afhankelijk van de mate van oxidatie. In metaalvorm is chroom nauwelijks toxisch. Maar zeswaardig chroom is wel degelijk toxisch (Cr(VI)). Effecten van zeswaardig chroom op de huid kunnen zijn zweren, dermatitis, en allergische huidreacties. Inademing van zeswaardig chroom en de verbindingen die het vormt kan resulteren in zweervorming en perforatie van de slijmvliezen in de neus, irritatie van de keelholte en het strottehoofd, astmatische bronchitis, bronchiole krampen en oedeem. Luchtweginfecties kunnen resulteren in kuchen en niezen, kortademigheid en jeuk aan de neus.

Carcinogeniteit - Chroom en de meeste driewaardige chroomverbindingen worden door het National Toxicology Program (NTP) aangeduidt als niet-carcinogeen, omdat er geen aanwijzingen zijn dat deze tumorvorming bevorderen in proefdieren. Volgens het NTP is er echter wel bewijs dat verschillende zeswaardige chroomverbindingen toxisch zijn voor zowel dieren als mensen. Dit zijn calcium chromaat, chroom trioxide, lood chromaat, strontium chromaat en zink chromaat. Het International Agency for Research on Cancer (IARC) heeft chroom metalen en driewaardige chroomverbindingen in groep 3 geplaatst (niet aanwijsbaar carcinogeen voor mensen). Chroom wordt door by OSHA (29 CFR 1910 Subpart Z) ook niet als carcinogeen aangemerkt. ACGIH heeft chroom metalen en driewaardig chroom geclassificeerd als niet humaan carcinogeen.

Milieu-effecten van chroom

Er zijn verschillende soorten chroom die allen een ander effect hebben op  organismen. Chroom komt in de vorm van chroom(III) en chroom(VI) voor in de lucht en de bodem en komt daar terecht door natuurlijke processen en menselijke activiteiten.
De belangrijkste menselijke activiteiten die de concentratie chroom(III) vergroten, zijn de productie van staal, leer en textiel. De belangrijkste menselijke activiteiten die de concentratie chroom(VI) vergroten, zijn de chemische, de leer en textielindustrie, electroverven en andere chroom(VI) toepassingen in de industrie.  Deze toepassingen vergroten vooral de concentratie chroom in het water. Door de verbranding van kool komt chroom uiteindelijk ook in de lucht terecht en door het dumpen van chroom komt het in de bodem.
Het meeste chroom in de lucht bezinkt uiteindelijk en eindigt in het water of de bodem. Chroom dat in de bodem zit, wordt sterk aangetrokken tot bodemdeeltjes en zal zich daarom niet zo snel zo snel naar het grondwater verplaatsen. In het water absorbeert chroom aan het sediment en wordt op die manier immobiel. Slechts een klein deel van het chroom dat in het water terecht komt lost uiteindelijk op.
Chroom(III) is voor organismen een essentieel element. Wanneer men te weinig chroom binnenkrijgt, kan dit de suikerstofwisseling verstoren en hartziektes veroorzaken. Chroom(VI) is vooral giftig voor organismen. Het kan het genetisch materiaal veranderen en kanker veroorzaken.
Gewassen bevatten bepaalde systemen die ervoor zorgen dat de opname aan chroom zo laag is, dat deze geen schade kan aanrichten. Maar wanneer de hoeveelheid chroom in de bodem stijgt, kan dit ervoor zorgen dat de concentratie chroom in gewassen toch toeneemt. Verzuring van de grond kan ook de opname van chroom door gewassen beinvloeden. Planten absorberen doorgaans alleen  chroom(III). Dit is de essentiele soort chroom, maar wanneer de concentraties een bepaald niveau overstijgen, kunnen er toch negatieve effecten plaatsvinden.
Chroom staat niet bekend als een stof die accumuleert in de lichamen van vissen, maar vanwege de lozing van metaalproducten in oppervlaktewateren, kunnen hoge concentraties chroom de kieuwen van vissen die vlak bij de loosplaats zwemmen, beschadigen.
In dieren kan chroom ademhalingsproblemen, geboorteafwijkingen, onvruchtbaarheid en de vorming van tumoren veroorzaken.